Wszystko o piłkach

Projekt przedszkolny (All about Balls: A Preschool Project )

Lilian G. Katz

Podejście projektowe do wczesnej edukacji zakłada duży udział pracy metodą projektów w programie nauczania. Projekt definiowany jest jako pogłębione badania tematu wartego czasu i energii dzieci. Praca metodą projektów dostarcza kontekstu, w którym wprowadzanie i pogłębianie umiejętności czytania i pisania, a także umiejętności matematycznych, wprowadzane są w taki sposób, że przyczyny, dla których dzieci powinny poznać je i ich zastosowania, są dla nich łatwe do zrozumienia i zaakceptowania.

Praca metodą projektów zwykle rozłożona jest na trzy fazy. Pierwsza z nich obejmuje poszukiwanie informacji i dzielenie się doświadczeniami, pomysłami i informacjami związanymi z tematem, jakie dzieci dotychczas posiadły. Faza pierwsza kończy się zebraniem pytań, na które dzieci chciałyby otrzymać odpowiedź podczas realizacji projektu. Druga faza polega na gromadzeniu danych, samodzielnym obserwowaniu zjawisk związanych z tematem, rozmowach z ekspertami i innych sposobach zbierania informacji w zależności od wieku uczestników. Podczas tego etapu dzieci pracują w małych grupach, bądź samodzielnie, nad podtematami. Rozpoczynają dzielenie się zdobytą wiedzą przy użyciu różnych sposobów, ujawniając zdobyte umiejętności. Ostatnia faza obejmuje wysłuchiwanie, czego się dowiedziano, podsumowanie badań oraz przygotowywanie raportów, które mogą być prezentowane klasie, bądź innym klasom, rodzicom lub innym członkom społeczności, którzy mogliby być zainteresowani dokonaniami dzieci.

 

Poniżej znajduje się krótkie podsumowanie projektu, który nauczycielka zdecydowała się przedsięwziąć, pomimo tego, że z różnych powodów nie mogła zabrać dzieci na wycieczkę, by umożliwić im prace w terenie. Przez około miesiąc część każdego dnia poświęcano a realizację projektu. W tym czasie wiele dzieci prosiło nauczyciela, by pomógł im przedstawić szeroką gamę faktów i koncepcji matematycznych. Wiele prosiło o pomoc w napisaniu podpisów, czy opisów faktów przypomnianych, bądź zaobserwowanych.

 

Faza 1

Nauczycielka rozpoczęła od zasugerowania grupie cztero i pięciolatków, by zapytali swoje rodziny, krewnych, sąsiadów i przyjaciół, czy nie posiadają jakichś starych piłek do kolekcji tworzonej w klasie w celu badania piłek.

 

W przeciągu tygodnia w klasie zebrała się kolekcja 36 różnych piłek. Były wśród nich piłki do tenisa ziemnego, tenisa stołowego, krykieta, krokieta, bilarda, golfa, kręgli, jak również siatkówki, koszykówki, piłki możnej, baseball’a, futbolu amerykańskiego, piłki plażowej i kilka szklanych kulek. Kulka z gumy do żucia i z bawełny również do nich dołączyły. Jedno z dzieci dodało do nich globus.

 

Podczas, gdy przybywało piłek nauczycielka zainicjowała dyskusję nad różnicami pomiędzy poszczególnymi piłkami. Podczas, gdy dyskusja się rozwijała stworzyła sieć tematów, cech, nad którymi dzieci mogłyby samodzielnie pracować. Obejmowała ona: teksturę powierzchni, rozmiar, obwód, wagę, wysokość odbicia itp. Wśród starszych dzieci pojawiły się jednakże wątpliwości, czy aby na pewno globus zaliczyć można do piłek.

 

Problem z globusem przerodził się w dyskusję, czy piłką można nazwać tylko coś, co służy do grania. Ze względu na to nauczycielka przyniosła szereg zdjęć kulek mogących służyć w innych celach – używanych w różnych prostych urządzeniach, jak na przykład służące za kółka do niektórych krzeseł biurowych. W trakcie jednej z tych dyskusji nauczycielka wprowadziła pojęcie kuli i termin kulisty, dyskusje i kłótnie nad nimi sprawiły dzieciom wiele radości. Słowo obwód również zostało wprowadzone do dyskusji i było przywoływane przez szereg dzieci. Pytanie, czy piłka do futbolu amerykańskiego jest piłką (kulą) również stało się przyczyną gorącej dyskusji.

 

Faza 2

 

Małe grupy dzieci dobrowolnie podjęły się znalezienia informacji niezbędnych do odpowiedzi na pytania wygenerowane podczas dyskusji klasowej.

 

Nim grupy rozpoczęły poszukiwania, dzieci próbowały przewidzieć, jakie będą ich rezultaty. Na przykład jedna z grup ważyła piłki i próbowała przewidzieć, które z nich będą najcięższe, a które najlżejsze. Ich przewidywania wskazały na silną zależność rozmiaru i wagi, a wyniki, jakie otrzymały wywołały zdziwienie i dyskusje. Nie były jeszcze gotowe na poznawanie zagadnienia gęstości.

 

Jedna grupa dzieci, pracująca w parach, używała sznurka i próbowała ocenić wielkość piłek docinając sznurek do długości obwodu bez wyjątku czynność ta wymagała kilku prób, nim udało się ją wykonać właściwie. Sznurki zostały później przedstawione, tak, by pokazać ich wielkość, przez pionowe ich powieszenie w kolejności od najdłuższego, do najkrótszego na tablicy, na której prezentowane były różnice pomiędzy przewidywaniami, a wynikami uzyskanymi podczas mierzenia wielkości.

 

Inna grupa używała desek, by stworzyć pochylnie o różnym nachyleniu, z których miały się turlać piłki. Najpierw dzieci miały zmierzyć, które piłki najszybciej sturlają się z deski, a które najdalej się poturlają po podłodze. Najpierw sprawdzano to na podłodze z linoleum, później na dywanie, a na końcu na trawie i na żwirze przed szkołą. Podczas dyskusji z nauczycielką wyjaśniającej przyczyny zachowania piłek, dzieci z upodobaniem stosowały termin opór, by opisać zwalnianie piłki podczas toczenia się jej po trawie i dywanie. Ta grupa również porównywała wyniki swoich badań z przewidywaniami.

 

Grupa młodszych dzieci sporządzała frotaż powierzchni każdej z piłek. Rezultaty pozwoliły im włączyć się do dyskusji prowadzonej przez kolegów wykonujących inne doświadczenia. Wszystkie dzieci zdziwiły się widząc jak różnorodne są faktury zebranych piłek.

 

Inna niewielka grupa dzieci zbudowała wieżę wysoką na kilka stóp, z której spuszczały piłki i mierzyły najlepiej jak tylko umiały wysokość, na jaką piłki się odbijały. Wielkie zdziwienie wywołał fakt, że niektóre piłki nie odbijały się w ogóle.

 

Nauczycielka zapoczątkowała dyskusję nad zawartością różnych piłek. Pozwoliło to na wprowadzenie takich słów jak pusty, wydrążony, przestrzeń oraz pełny. Wszystkie piłki z wyjątkiem piłki do golfa zostały otwarte i zbadano ich zawartość. Nie byli w stanie samodzielnie otworzyć kuli od kręgli, poproszono jednak o pomoc rodzica.

 

Po dokładnym sprawdzeniu właściwości każdej z piłek, rozpoczęła się dyskusja nad różnymi grami, w których używa się piłek. Rozmawiano o tym, które piłki uderza się kijami, pałkami, drewnianymi młotkami, rakietkami, a które się rzuca, łapie, wprawia w ruch przy pomocy rąk i nóg. Pytano także rodziców, w jakie gry lubią grywać, a jakie oglądać. Dzieci z pomocą nauczycielki tworzyły wykresy słupkowe i kołowe, by pokazać w trzech kolumnach zadawane pytania, przewidywania dzieci oraz uzyskane wyniki.

 

Faza 3

 

Na tym etapie, dzieci zakończyły już swoje badania. Przygotowują one pokaz swoich odkryć, który zawiera również dokumentację pokazującą ich przy pracy. Podsumowaniem jest dzień otwarty dla rodziców, podczas którego dzieci mogą pochwalić się swoją pracą i opowiedzieć o tym, co robiły. Wraz z rodzicami zwiedzają wystawę, gotowi odpowiedzieć na każde zadane pytanie.

 

Podczas pracy, która trwała około miesiąca, dzieci zajęte były mierzeniem, rysowaniem, czytaniem i tworzeniem opowiadań, tworzeniem wykresów słupkowych i kołowych, sprawdzaniem różnych rzeczy w miejscowej bibliotece z pomocą bibliotekarki i wielu rodziców, przeglądaniem książek dotyczących różnych sportów i ostatecznie przedstawianiem rodzicom historii swych dociekań i odkryć.

 

Podczas prowadzenia badań ujawniło się wiele problemów. Na przykład mierzenie sznurkami obwodów, czy sprawdzanie wysokości, na jaką odbijają się piłki wymagało umiejętności i wytrwałości, jedno i drugie zostało wzmocnione dzięki wykonywaniu tych czynności. Podczas przygotowywania wystawy dla rodziców dzieci prosiły o napisanie różnych słów, które mogłyby skopiować by opisać różne rysunki i wykresy. Gdy dzieci mówiły, jakie przewidują wyniki doświadczeń, nauczyciel zachęcał je, by wyjaśniały, jakie są podstawy ich przypuszczeń. W miarę postępu pracy gotowość dzieci do dzielenia się z innymi tokiem swego rozumowania wzrastała.

 

Ten projekt dostarczył pretekstu do analizowania, stawiania hipotez, przewidywania, obserwowania, odnotowywania oraz prezentowania wyników swych doświadczeń. Dostarczył tematów do dyskusji, rozpracowywania kwestii, w których brakowało zgody, kłócenia się oraz sprawdzania, jaka jest prawda. Stwarzało to okazje do współpracy, przejawiania indywidualnej inicjatywy, współodpowiedzialności i wielu innych okazji do rozwoju intelektualnego i społecznego. Dzieci z różnych kultur i posługujące się różnymi językami mogą się głęboko zaangażować w intelektualną eksploracje ich najbliższego środowiska.

 

 

Tłumaczenie:

Natalia Młynek, Krzysztof Minge

Podziel się na:
  • Facebook
  • Śledzik
  • Grono.net
  • Gadu-Gadu Live
  • Wykop
  • Twitter
  • Blogger.com
  • Blip
  • Google Buzz
  • Google Bookmarks
  • MySpace
  • RSS
  • PDF
  • Drukuj
  • email
  • Dodaj do ulubionych

Komentarze są zamknięte.